شناخت قانون سه وحدت و اصول آن

0

در این مقاله از مجله ی هنری مای استیج با قانون سه وحدت در نویسندگی آشنا خواهیم شد .

با قانون سه وحدت چیست و چه کسی آن را مطرح کرده است ؟

منظور از «قانون سه وحدت» وحدت موضوع و وحدت زمان و وحدت مکان است که از اصول مهم مکتب کلاسیک شمرده می شود و از ادبیات یونان و آثار ارسطو به ارث مانده است. نویسندگان کلاسیک به پیروی از پیشوایان یونانی خود عقیده داشتند که در هراثر ادبی باید این وحدتها مراعات شود و اثری که فاقد این سه وحدت باشد نمی تواند مورد قبول هنرمندان کلاسیک واقع شود.

 

در اینجا هریک از این سه وحدت را جداگانه مورد بحث قرار میدهیم:

 

وحدت موضوع عبارت از این است که حوادث فرعی و اضافی داخل حادثهٔ اصلی نشود و حادثهٔ نمایشنامه از شاخ و برگهای خارجی و وقایع زائد بری باشد. (وحدت موضوع) را ارسطو در «فن شعر» خود بیان کرده است. نخست میگوید که وحدت موضوع بهیچوجه فقط با انتخاب یکنفر بعنوان قهرمان داستان حاصل نمی شود زیرا در زندگی یکنفر ممکن است چندین حادثهٔ گوناگون اتفاق بیفتد. سپس از گفتهٔ خود چنین نتیجه میگیرد. «افسانه (Fable)… فقط باید یک حادثه (موضوع) کامل را بیان کند همهٔ قسمتهای این موضوع چنان باید کنار هم چیده شده باشد و چنان وحدتی تشکیل دهد که کوچکترین قسمتی از آنرا نتوان تغییر داد یا حذف کرد. زیرا آن مضمونی که هم بتوان در مطلبی وارد کرد و هم بدون لطمه خوردن به مطلب از آن حذف کرد، جزو آن مطلب نیست.»
این اصلی در ثلث اول قرن هفدهم مایهٔ کشمکش های فراوان شد ولی رفته رفته نویسندگان کلاسیک براین اصل تکیه کردند و شرح و تأویل هائی بر آن نوشتند و بعنوان اصلی مسلمی قبول کردند که هر اثری باید فقط یک حادثه از زندگی قهرمان را بیان کند، حادثه ای که قسمتهای مختلف آن کاملاً بهم مربوط باشد.

 

  • در سال ۱۹۹۰ «کورنی» نظر شخصی خود را به این اصل اضافه کرد و (Obstacle) )گفت که وحدت موضوع در کمدی عبارت از وحدت (( مانع تراژدی عبارت از وحدت «تهلکه» (Perii) است. و به این ترتیب دربارهٔ تمام انواع آثار ادبی دیگر نیز تعمیم خواهد یافت.

وحدت زمان نیز از ارسطو بیادگار مانده است. ارسطو میگوید: «تراژدی میکوشد که تا حد امکان خود را در یک شبانه روز محصور کند و یا حداقل از این حدود تجاوز ننماید.» نمایشنامهٔ مطلوب آن است که مدت وقوع حادثهٔ آن تقریباً معادل همان مدتی باشد که برای نمایش دادن آن لازم است. زیرا جا دادن حادثهٔ سالها و قرنها در یک نمایشنامهٔ سه چهار ساعتی طبیعی نیست و دور از «حقیقت نمائی)) است و عدم تناسب زمان نمایش با زمان واقعی حوادث تراژدی را از صورت عادی خارج میسازد.
دربارهٔ «وحدت مکان»، ارسطو چیزی نگفته است، بلکه وحدت مکان را در سال ۵۵ ؛۱ «ماگی» Maggi منتقد ایتالیائی مطرح کرده است.

 

منتقد  مزبور این اصل را از اصل «وحدت زمان» نتیجه گیری کرده و گفته است که اگر مدت نمایش کوتاه باشد ولی مکانهائی که حوادث در آن اتفاق می افتد متعدد و دور از هم باشند تراژدی جنبهٔ طبیعی خود را از دست میدهد. از اینرو تا حد امکان حادثه باید در مکان واحد اتفاق بیفتد.

 

تراژدی وقتی مؤثر می افتد که جمع و جور باشد و اگر حادثهٔ آن بین زمانهای مختلف و مکانهای متعدد تقسیم شود، عاقلانه شمرده نمی شود. وحدت مکان نخست چندان اجباری شمرده نمی شد و میگفتند: مکان واحدی که برای یک نمایشنامه در نظر گرفته می شود، ممکن است عبارت از یک جزیره، یک شهر و یا یک ایالت باشد و یا بقول کورنی «نقاطی که در ظرف ۲ ساعت بتوان بین آنها رفت و آمد کرد.» ولی در سال ۱۹۳۵ «شاپلن» آنرا کاملاً جدی و اجباری اعلام کرد و گفت که در سراسرنمایش هیچگونه تغییر د کوری جایز نیست.

 

  • بالاخره پس از سال ۱۹۹۰ پیروزی هرسه وحدت در عالم فکر و ادب قطعی شد.

چهارمین وحدت «هوراسی»، در آغاز «فن شعر» خود، وحدت چهارمی نیز باین سه وحدت اضافه کرده است که عبارت از وحدت «لحن» است. ولی اگر این وحدت مراعات گردد، یعنی در سراسر ثر فقط یک لحن بکار برده شود، آثار مختلطی از قبیل «حماسی و کمدی» Heroi – Comique یا «تراژدی و کمدی» از شمار آثار کلاسیک خارج می شود.

Leave A Reply

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

خرید بک لینک خرید رپورتاژ هتل آپارتمان مشهد انجمن تفریحی نرم افزار رستوران نرم افزار انبارداری